Kumlama aşındırıcısı ararken sık karşılaşılan terimlerden biri korunddur. Bazen bir mineral, bazen bir ürün adı, bazen de alüminyum oksidin eş anlamlısı olarak kullanılır. Bu yazıda korund nedir, doğal korund ile elektrokorund arasında ne fark vardır ve kumlamada hangi korund türleri kullanılır sorularını yanıtlıyoruz.
Korund nedir?
Korund, alüminyum oksidin (Al₂O₃) doğada kristal halde bulunan mineralidir. Türkçede korindon olarak da geçer. Çok sert bir mineraldir ve Mohs sertlik ölçeğinde 9 numaranın referans minerali olarak kabul edilir; yani doğal mineraller arasında elmastan sonra gelen en sert minerallerdendir. Mineralin genel özellikleri için Vikipedi'deki korindon maddesine bakabilirsiniz.
Saf korund renksizdir. İçindeki eser elementler ona renk verir: krom içeren kırmızı türü yakut, diğer renkleri ise safir olarak bilinir. Yani mücevherde kullanılan yakut ve safir, kimyasal olarak kumlamada kullanılan alüminyum oksitle aynı malzemedir; aradaki fark saflık, kristal yapı ve kullanım amacıdır.
Doğal korund ve zımpara taşı
Doğal korund uzun yıllar aşındırıcı olarak kullanılmıştır. Özellikle korundun manyetit gibi demir mineralleriyle karışık halde bulunduğu doğal kayaç, zımpara taşı adıyla bilinir ve tarihte parlatma ve taşlama işlerinde kullanılmıştır. Ancak doğal yataklardan gelen malzemenin bileşimi ve tane yapısı yerden yere değişir; endüstrinin istediği tutarlı kaliteyi sağlamak zordur.
Bu yüzden bugün kumlama, zımpara ve taşlama ürünlerinde kullanılan korundun büyük bölümü doğal değil, sentetik olarak üretilir.
Elektrokorund nedir?
Elektrokorund, alüminyum oksit hammaddelerinin elektrik ark fırınında ergitilip katılaştırılmasıyla üretilen sentetik korunddur. Soğuyan kütlede doğal korundla aynı kristal yapı oluşur; ardından bloklar kırılır, temizlenir ve FEPA tane numaralarına göre elenir. Sektörde ergitilmiş alüminyum oksit, elektro korund veya kısaca korund adları çoğu zaman aynı ürün grubunu anlatır.
- Tutarlı bileşim: Hammadde ve süreç kontrol edildiği için partiden partiye benzer ürün elde edilir.
- Ayarlanabilir saflık: Saf aluminadan beyaz, boksitten kahverengi tür üretilir.
- Kontrollü tane boyu: Kırma ve eleme ile istenen tane numarası elde edilir.
Kumlamada kullanılan korund türleri
Kumlamada korund denildiğinde genellikle aşağıdaki ürünler kastedilir:
- Kahverengi alüminyum oksit: Boksit ve antrasitin ergitilmesiyle elde edilir. Tok yapısıyla pas ve boya temizliği ile kaplama öncesi pürüzlendirmede yaygın kullanılır.
- Beyaz alüminyum oksit: Ürün sayfamızda bileşimi %99'dan fazla Al₂O₃ olarak verilir. Demir içermediği için paslanmaz çelik, alüminyum ve hassas yüzeylerde tercih edilir.
- Karışık alümina: Farklı alüminyum oksit türlerinin bir araya getirildiği, genel amaçlı kumlamada kullanılan bir üründür.
İki ana türün karşılaştırmasını beyaz ve kahverengi alüminyum oksit farkı yazımızda, kullanıldığı sektörleri alüminyum oksit kullanım alanları yazımızda anlattık.
Korundun kumlamadaki avantajları
- Sertlik: Ürün sayfalarımızda sertlik Mohs 9 olarak verilir; çelik ve dökme demir gibi yüzeylerde etkili kesme sağlar.
- Köşeli tane: Kırma sonrası keskin kenarlar yüzeyde boya ve kaplama tutunması için pürüz açar.
- Geri kazanım: Kapalı kabinlerde birden çok kez kullanılabilir.
- Silika içermeyen yapı: Kumlamada kristal silika kaynaklı riskleri azaltmak isteyenlerin seçenekleri arasındadır; yine de toz kontrolü ve kişisel koruyucu donanım her zaman gerekir.
Sertliğin kumlama sonucuna etkisini alüminyum oksit sertlik derecesi yazımızda, diğer aşındırıcılarla genel karşılaştırmayı kumlama kumu çeşitleri yazımızda bulabilirsiniz.
Korund satın alırken yalnız tür adına değil ürünün teknik verisine de bakmak gerekir. Tane numarasının mikron aralığı, kimyasal bileşim, toz oranı ve tanenin kuru teslim edilip edilmediği kumlama sonucunu doğrudan etkiler. Tedarikçiden ürün veri sayfasını ve güvenlik bilgi formunu istemek, aynı ürünü farklı partilerde tutarlı almak için de iyi bir yoldur.
Korund ile garnet karıştırılmamalı
Garnet de doğal bir mineraldir ve kumlamada kullanılır, ancak korundla aynı malzeme değildir. Garnet silikat grubundan bir mineraldir ve doğal kumlardan elde edilir; korund ise alüminyum oksittir ve kumlamada kullanılanı çoğunlukla sentetik olarak üretilir. Garnet hakkında ayrıntılar garnet kumu nedir yazımızda.
Sıkça Sorulan Sorular
Korund ile alüminyum oksit aynı şey mi?
Kimyasal olarak evet; korund, alüminyum oksidin kristal mineralidir. Kumlamada korund veya elektrokorund denildiğinde genellikle ergitilmiş alüminyum oksit ürünleri, yani beyaz ve kahverengi alüminyum oksit kastedilir.
Elektrokorund doğal mı?
Hayır. Elektrokorund, alüminyum oksit hammaddelerinin elektrik ark fırınında ergitilip kırılması ve elenmesiyle üretilen sentetik bir aşındırıcıdır. Kristal yapısı doğal korundla aynıdır.
Kumlamada hangi korund türünü seçmeliyim?
Genel pas ve boya temizliği için kahverengi alüminyum oksit, demir bulaşmasının istenmediği paslanmaz çelik ve alüminyum yüzeyler için beyaz alüminyum oksit sık tercih edilir. Seçim yüzeye, ekipmana ve istenen pürüze göre yapılmalıdır.
Korund için teklif alın
Uygulamanızı ve yüzeyinizi bize iletin; uygun korund türünü ve tane numarasını birlikte belirleyelim. Tüm ürünleri ürünler sayfamızda inceleyebilir, fiyat için teklif formunu doldurabilirsiniz.
